Een barbecue biedt veel meer mogelijkheden dan alleen het grillen van hamburgers en worstjes. Met de juiste accessoires kun je ook grotere stukken vlees langzaam en gelijkmatig bereiden. Een BBQ grillspit en BBQ thermometers zijn daarbij bijzonder handige hulpmiddelen. Het grillspit zorgt ervoor dat het gerecht voortdurend ronddraait, terwijl thermometers inzicht geven in de temperatuur van het vlees en de barbecue.
Vooral bij hele kippen, rollades en grote stukken vlees is temperatuurcontrole belangrijk. De buitenkant kan er namelijk al gaar uitzien terwijl de kern nog onvoldoende warm is. Andersom kan vlees te lang blijven liggen en uitdrogen. Door een grillspit te combineren met betrouwbare temperatuurmetingen wordt barbecueën nauwkeuriger en voorspelbaarder.
Wat is een BBQ grillspit?
Een BBQ grillspit bestaat uit een lange metalen spies waarop vlees of andere ingrediënten worden bevestigd. De spies wordt boven de warmtebron geplaatst en langzaam rondgedraaid. Bij de meeste modellen gebeurt dit met een kleine elektrische motor.
Doordat het gerecht blijft draaien, wordt iedere zijde regelmatig blootgesteld aan de warmte. Het vlees ligt dus niet langdurig met dezelfde kant boven het heetste gedeelte van de barbecue. Hierdoor kan het gelijkmatiger garen en wordt de kans op plaatselijke verbranding kleiner.
Tijdens het draaien verspreiden vet en vleessappen zich over het oppervlak. Dat helpt bij het vormen van een krokante en smaakvolle buitenkant. Tegelijkertijd blijft de binnenkant vaak sappiger dan bij een bereiding waarbij het vlees voortdurend op dezelfde plek ligt.
Welke gerechten passen op een grillspit?
Een hele kip is een van de bekendste gerechten voor een BBQ grillspit. Door het ronddraaien kan de huid aan alle kanten mooi kleuren. Ook rollades zijn geschikt, omdat ze meestal een regelmatige vorm hebben en eenvoudig in balans kunnen worden gebracht.
Daarnaast kunnen onder andere rosbief, lamsvlees, buikspek en grotere stukken varkensvlees op een grillspit worden bereid. Met speciale accessoires wordt het spit nog veelzijdiger. Er bestaan bijvoorbeeld grillmanden voor aardappelen, groenten, kippenvleugels en kleinere stukken vlees.
Niet ieder gerecht hoeft rechtstreeks op de metalen spies te worden gestoken. Een mand of speciale houder kan voorkomen dat kleinere ingrediënten losraken of door het rooster vallen.
Het gerecht stevig bevestigen
Een goede bevestiging is belangrijk voor een gelijkmatige draaibeweging. Wanneer het vlees scheef of uit balans op het spit zit, moet de motor steeds extra kracht leveren. Dit kan zorgen voor schokkerig draaien of onnodige slijtage.
Steek de spies daarom zo veel mogelijk door het midden van het gerecht. Gebruik de meegeleverde vorken of klemmen om het vlees aan beide zijden stevig vast te zetten. Controleer daarna of het gerecht niet verschuift wanneer het draait.
Bij een hele kip is het verstandig om de poten en vleugels met slagerstouw dicht tegen het lichaam te binden. Loshangende delen kunnen anders sneller verbranden of tegen onderdelen van de barbecue aankomen.
Laat het spit voor het aansteken een paar keer ronddraaien. Zo kun je controleren of het gerecht voldoende ruimte heeft en goed in balans is.
Indirecte hitte gebruiken
Een BBQ grillspit werkt meestal het beste met indirecte hitte. Daarbij bevindt de warmtebron zich niet rechtstreeks onder het vlees, maar aan de zijkanten van de barbecue.
Bij een houtskoolbarbecue kunnen de kolen links en rechts worden geplaatst, terwijl het midden vrij blijft. Bij een gasbarbecue worden vaak alleen de buitenste branders gebruikt. Het gerecht draait dan boven het minder hete middengedeelte.
Deze opstelling voorkomt dat vet direct op de kolen of branders drupt. Daardoor ontstaan minder steekvlammen. Onder het vlees kan een lekbak worden gezet om vet en sappen op te vangen. Dat maakt het schoonmaken achteraf eenvoudiger.
Een lekbak kan eventueel worden gevuld met een kleine hoeveelheid water, bouillon of kruiden. Dit voorkomt dat het opgevangen vet te snel verbrandt.
Waarom BBQ thermometers belangrijk zijn
De kleur van vlees geeft niet altijd betrouwbare informatie over de gaarheid. Een buitenkant kan al mooi bruin zijn, terwijl de kern nog niet voldoende warm is. Ook kan een gerecht vanbuiten goed lijken, maar vanbinnen al te ver zijn doorgegaard.
BBQ thermometers helpen om dit te voorkomen. Een kernthermometer meet de temperatuur in het midden van het gerecht. Een omgevingsthermometer meet de temperatuur van de lucht rondom het vlees.
Door beide temperaturen te volgen, krijg je meer controle over het volledige bereidingsproces. Wanneer de barbecue te heet wordt, kun je de luchttoevoer of branders aanpassen. Wanneer de kerntemperatuur sneller stijgt dan verwacht, kan de hitte worden verlaagd.
Verschillende soorten BBQ thermometers
Een digitale insteekthermometer is geschikt voor snelle controles. De metalen punt wordt kort in het dikste gedeelte van het vlees gestoken. Na enkele seconden verschijnt de temperatuur op het scherm.
Een thermometer met een vaste sonde blijft tijdens de bereiding in het vlees zitten. De sonde is meestal met een hittebestendige kabel verbonden aan een scherm buiten de barbecue. Hierdoor hoeft het deksel niet steeds te worden geopend.
Voor een draaiend grillspit is een draadloze thermometer vaak praktischer. Een kabel kan namelijk om de spies draaien of ergens achter blijven haken. Een draadloze sonde beweegt met het gerecht mee en stuurt de temperatuur door naar een ontvanger of telefoon.
Sommige thermometers hebben meerdere sondes. Daarmee kunnen verschillende stukken vlees tegelijk worden gecontroleerd. Ook kan één sonde worden gebruikt om de temperatuur op roosterhoogte te meten.
De sonde correct plaatsen
De plek van de thermometer bepaalt hoe betrouwbaar de meting is. Steek de punt altijd in het dikste gedeelte van het vlees. Vermijd botten, grote vetlagen en lege ruimtes.
Bij een hele kip kan de temperatuur worden gemeten in het dikste gedeelte van de borst of dij. Zorg ervoor dat de punt niet tegen een bot aankomt. Bij een rollade wordt de sonde zo dicht mogelijk bij het midden geplaatst.
Wanneer een gerecht niet overal even dik is, kan het verstandig zijn om op meerdere plekken te meten. Een dun gedeelte kan namelijk eerder gaar zijn dan een dikker stuk.
Controleer bij een grillspit vooraf of de sonde stevig blijft zitten tijdens het draaien. Een verschoven thermometer kan een minder betrouwbare temperatuur weergeven.
De temperatuur in de barbecue bewaken
Veel barbecues hebben een ingebouwde thermometer in het deksel. Deze geeft een algemene indicatie, maar meet niet altijd de temperatuur op de plek waar het gerecht zich bevindt.
Warme lucht stijgt op. Daardoor kan het boven in het deksel warmer zijn dan direct naast het vlees. Een losse omgevingsthermometer op roosterhoogte geeft vaak een nauwkeuriger beeld van de werkelijke bereidingstemperatuur.
Bij langere bereidingen is een stabiele temperatuur belangrijk. Grote schommelingen kunnen de bereidingstijd verlengen en het resultaat minder voorspelbaar maken. Pas de temperatuur daarom in kleine stappen aan.
Het deksel gesloten houden
Iedere keer dat het deksel wordt geopend, ontsnapt een deel van de warmte. De barbecue moet daarna opnieuw op temperatuur komen. Dit kan de totale bereidingstijd verlengen.
Met BBQ thermometers is het minder vaak nodig om het gerecht te bekijken. De temperatuur kan worden gevolgd zonder de bereiding te onderbreken. Sommige draadloze modellen geven een melding wanneer een ingestelde waarde is bereikt.
Hierdoor blijft de temperatuur stabieler en kan het gerecht gelijkmatiger garen. Vooral bij grote stukken vlees is dat een belangrijk voordeel.
Rekening houden met doorgaren
Wanneer vlees van de barbecue wordt gehaald, kan de kerntemperatuur nog iets verder stijgen. De warmte uit de buitenste lagen trekt verder naar binnen. Dit wordt doorgaren genoemd.
Bij grotere stukken vlees kan het daarom verstandig zijn om het gerecht iets vóór de gewenste eindtemperatuur van het grillspit te halen. Laat het daarna enkele minuten rusten voordat het wordt aangesneden.
Tijdens de rusttijd verdelen de vleessappen zich beter. Dek het vlees eventueel losjes af met aluminiumfolie. Pak het niet te strak in, omdat een krokante korst dan zachter kan worden door condens.
Schoonmaken en onderhouden
Na gebruik moeten het grillspit, de vorken en andere metalen onderdelen goed worden schoongemaakt. Vet en aangekoekte resten kunnen bij een volgende bereiding gaan roken of verbranden.
Laat de onderdelen eerst voldoende afkoelen en maak ze daarna schoon met warm water en afwasmiddel. Controleer of ze geschikt zijn voor de vaatwasser. De motor van het grillspit mag meestal niet nat worden.
Ook BBQ thermometers vragen om zorgvuldig onderhoud. Reinig de metalen sonde en dompel het digitale gedeelte niet onder in water. Berg de thermometer droog op en controleer regelmatig de batterij.
Meer controle over het eindresultaat
Een BBQ grillspit en BBQ thermometers vullen elkaar uitstekend aan. Het grillspit zorgt voor een gelijkmatige draaiende beweging, terwijl de thermometer inzicht geeft in de temperatuur van het vlees en de barbecue.
Door het gerecht goed uit te balanceren, indirecte hitte te gebruiken en de temperatuur nauwkeurig te volgen, wordt barbecueën minder afhankelijk van gokken. Zo wordt het eenvoudiger om grotere gerechten gelijkmatig te garen en een sappige binnenkant met een smakelijke buitenkant te bereiken.